Zeeijs Antarctica deze winter op twee na kleinste omvang

 

IJsomvang Antarctica 2025

Zeeijsomvang Antarctica 2025 (afb: UC Bolder)

Op 17 september bereikte het Antarctische zeeijs waarschijnlijk zijn jaarlijkse maximum van 17,81 miljoen km2, zo meldt het sneeuw- en ijscentrum van de universiteit van Colorado. Het maximum in 2025 is na 2023 en 2024 het op twee na laagste maximum in de 47-jarige satellietregistratie. Overigens gaat het om een voorlopige aankondiging. Veranderende wind of groei aan het einde van het seizoen kan de Antarctische ijsoppervlakte nog steeds doen toenemen, zoals in 2002 en 2017 gebeurde, waarschuwden de ijsdeskundigen. Lees verder

Per saldo stoten dooiende permafrostgebieden broeikasgassen uit

Permafrost

De ‘eeuwig’ bevroren grond (paars) dooit door aardopwarming, in het grijsblauwe gebied is de bodem ten minste vijftien dagen per jaar bevroren (afb: WikiMedia Commons)

Onderzoekers van het Instituut voor Atmosferische Fysica van de Chinese Academie van Wetenschappen, zochten antwoord op de vraag of de dooi van de permafrost zal leiden tot een extra uitstoot van broeikasgassen uit de voorheen bevroren bodem. Dat onderzoek zou hebben aangetoond dat opwarming van ongeveer 2°C de broeikasgasput in Arctische permafrostecosystemen vergroot. Deze winst wordt echter voor een groot deel tenietgedaan door een verzwakking van de broeikasgasput in alpiene permafrostgebieden. Lees verder

Wereldwatersysteem ernstig verstoord door opwarmende aarde

Gletsjer in Peru (Huaraz)

Gletsjer in Peru. Gletsjers verdwijnen in hoog tempo (Huaraz) (afb: WikiMedia Commons)

Voor het derde jaar op rij hebben wetenschappers van de WereldMe-teorologische Organisatie (WMO) in 2024 een wijdverspreide ijssmelt in alle gletsjergebieden geregistreerd. In de afgelopen zes jaar kende slechts een derde van de stroomgebieden normale stromingsomstandigheden. Belangrijke ‘orderverstoorder’ is het verdwijnen van ijs op grotere hoogten door de aardopwarming. Lees verder

Rivieren kleuren (vermoedelijk) door dooien permafrost

De oranje Salmon River in het Brooksgebergte in Alaska

De oranje Salmon River in het Brooksgebergte in Alaska (afb: Patrick Sullivan et al./PNAS)

Klimaatverande-ring zorgt voor grote veranderingen in het Noordpoolgebied. Bossen trekken noordwaarts. De permafrost ontdooit en de bodem verliest zijn stabiliteit. Door die dooi komen in permafrost vastgelegde mineralen in de ooit kristalheldere rivieren terecht op de hogere breedtegraden, vermoeden onderzoekers. Die rivieren zijn inmiddels roestkleurig geworden en ook de ecosystemen lijden onder die metaalinstroom. Lees verder

“Geotechnieken om Poolijs te beschermen zijn te riskant en leiden af”

deeltjesverspreiding in hogere luchtlagen

Deeltjesverspreiding in de stratosfeer is een bezopen idee met onvoorziene gevolgen (afb: Siegert et al./Frontiers in science)

De mens heeft onweerstaanbare neiging overal zijnhaar ‘superieure’ techniek in te zetten om vaak door de mens zelf en haarzijn techniek veroorzaakte problemen ‘op te lossen’. Zo zijn allerlei zogeheten geotechnische ideeën voorgesteld om het klimaatprobleem het hoofd te bieden, waarvan de gevolgen onduidelijk, onzeker en mogelijk uiterst riskant (kunnen) zijn. Zo zijn er ideetjes om het ‘eeuwige ijs’ op te Polen te beschermen. Glaciologen en andere deskundigen waarschuwen voor die onbezonnen en gevaarlijke ingrepen en raden ten zeerste aan er niet aan te beginnen. Afscheid van de fossiele brandstoffen is de enige, zekere oplossing. Lees verder

Spitsbergen verloor in de zomer van 2024 1% van zijn ijs

IJsverlies Spitsbergen in zomer 2024

Het ijsverlies op Spitsbergen door een zes weken durende hittegolf in 2024 (afb: Thomas Vikhamar Schuler et al./PNAS)

Spitsbergen ligt ongeveer halverwege tussen het noordelijkste punt van Noorwegen en de Noordpool. Momenteel is ongeveer 60% van het oppervlak van Spitsbergen bedekt met gletsjers, maar deze gletsjers smelten snel. In de zomer van 2024 was er in Spitsbergen een recordbrekende hittegolf die meer gletsjers dan ooit tevoren deed smelten, waarmee het eiland in een klap van eenhonderdste deel van zijn ijs verloor. Lees verder

Zelfs de bodem van ijslaag op Groenland blijkt niet bevroren

IJslaag Groenland

Groenland verliest steeds sneller ijs. (afb: WikiMedia Commons)

Onderzoekers rond Jade Bowling van de universiteit van Lancaster stellen bewijs gevonden te hebben voor “een destructieve manier” waarop smeltwater in Groenland wordt afgevoerd. Met behulp van meerdere satellietbronnen tonen ze aan dat een subglaciale vloed van 90 miljoen kubieke meter zich vanuit de bodem een weg omhoog baande, de ijskap scheurde en door het oppervlak brak.
Dit fenomeen werd veroorzaakt door de snelle afvoer van een subglaciaal meer en deed zich voor in een gebied waarvan was voorspeld dat de onderkant bevroren zou zijn. De resulterende vloed veroorzaakte een snelle vertraging van de stroomafwaarts gelegen gletsjer die in zee eindigt. Lees verder

Vulkanen actiever door wegsmeltend ijs (?)

Mocho-Choshuenco

Het Mocho-Choshuenco-massief in Zuid-Chili (afb: WikiMedia Commons)

Volgens onderzoek zouden vulkanen actiever worden doordat het ijs dat ze bedekt steeds sneller wegsmelt. De resultaten van dat onderzoek werden gepresenteerd op een congres in Praag. De onderzoekers bestudeerden zes met ijs bedekte vulkanen in Zuid-Chili. De resultaten zouden geldig kunnen zijn voor alle met ijs bedekte vulkanen zoals op Antarctica en daarmee ook belangrijk worden voor de klimaatontwikkeling. Lees verder

Al 40% van alle gletsjers op de wereld is verdwenen

Gletsjers in de Pyreneeën

Ossoue-gletsjer in de Pyreneeën. De bovenste foto is van 1900, de onderste van juli 2022. (afb: MeteoPyrenees)

Afgelopen week werd in Zwitserland het dorp Blatten bedolven onder wat je de smeltende restanten van een gletsjer zou kunnen noemen. Gelukkig waren de dorpelingen op tijd naar elders verkast. Al vaker is gemeld dat het door de aardopwarming slecht gaat met het ijs op de wereld en dus ook met de gletsjers. In de hele wereld verdwijnen de gletsjers in rap tempo.  Nu zou al 40% zijn verdwenen en als ‘we’ niet snel de klimaatontwrichting een halt toe roepen en afstevenen op een aardopwarming van zo’n 2,7°C zal dat getal oplopen tot 76%, waarschuwen onderzoeksters onder aanvoering Akiko Sakai van de universiteit van Nagoya. Lees verder

Kustbewoners ook bij 1,5°C stijging niet veilig voor stijgende zeespiegel

IJssmeltmechanismes

Verschillende mechanismes waardoor het ijs door de aardopwarming versneld smelt (afb: Chris Stokes et al./Nature Communications Earth & Environment)

Wetenschappers waarschuwen dat de wereld de komende eeuwen te maken kan krijgen met een grote zeespiegelstijging van enkele meters of zelfs erger, zelfs als de ‘ambitieuze’ doelstelling om de opwarming van de aarde tot 1,5 °C te beperken, wordt gehaald. Bijna 200 landen hebben bijna tien jaar geleden in Parijs beloofd te proberen de opwarming van de aarde tot 1,5 °C te beperken, maar dat is geen geruststellend doel voor kustbewoners. De onderzoekers kwamen tot die uitspraak na bestudering van de meest recente studies over hoe de ijskappen veranderen en hoe ze in het verleden zijn veranderd. Elke fractie van een graad minder opwarming zou de risico’s al aanzienlijk beperken, stellen ze. Lees verder