Engeland heft verbod op hydraulische winning (waarschijnlijk?) op

schaliegaswinning

Schaliegaswinning gaat met veel geweld gepaard

Tot nu toe is het winnen van olie en gas door het hydraulische breken van het schaliegesteente waarin die fossiele stoffen zijn opgesloten in Engeland verboden. Volgens een mededeling van de Britse regering an het verbod worden opgeheven. Schaliegas- of breekwinning is een controversiële activiteit, die veel schade aan de bodemstructuur zou veroorzaken en fnuikend zou kunnen zijn voor de kwaliteit van het grondwater. Breekwinning blijft verboden in Schotland en Wales. Lees verder

Rijkste landen scoren slecht met duurzame energie

Aandeel duurzame energie G20-landen

Het aandeel duurzame energie in G20-landen in 2011 en in 2021 (afb: uit REN21-rapport)

Elf van de twintig grootste economieën in de wereld , verenigd in de G20, scoren een mager cijfer of een regelrechte onvoldoende voor hun activiteiten op het gebied van duurzame energie, stellen de Climate Group en de onderzoeksgroep REN21 in een nieuw rapport (pdf-bestand). Die G20-landen (negentien landen plus de EU) zijn verantwoordelijk voor 80% van de wereldbroeikasgasuitstoot. Lees verder

Laks klimaatbeleid grote bedreiging toekomst mensheid

Klimaat in 2021

Staat van het klimaat in 2021 allesbehalve beter dan voorgaande jaren (afb: schermafdruk rapport AMS)

Ondanks talloze waarschuwingen dat we met het lakse klimaatbeleid de verkeerde kant op gaan lijken burgers, bedrijven en overheden in de rijke landen niet geneigd de dreigende klimaatontwrichting serieus te nemen. Met die traagheid van handelen riskeert de (mensen)wereld gestelde klimaatdoelen niet te halen, zo meldt een rapport van United in Science, een samenwerkingsverband van de VN en (klimaat)organisaties. Nu al is duidelijk dat de aardopwarming al grote invloed heeft op het klimaat. Lees verder

“Overschakelen op hernieuwbare energie kan veel geld besparen”

Energieovergang

De energieovergang in drie scenario’s. Opmerkelijk is dat de onderzoekers het energieverbruik laten stijgen. (afb: Joule)

Overschakelen van fossiele brandstoffen op hernieuwbare energie kan de wereld biljoenen besparen, zo’n 12 biljoen euro tot 2050, schrijven onderzoekers in Engeland in een nieuw rapport. Ze spreken tegen dat het duur is om snel op hernieuwbare energie over te schakelen. De snel stijgende gasprijzen zouden een extra stimulans moeten zijn, maar het lijkt er op dat ‘Europa’ vooral bekommerd is om gas buiten Rusland te zoeken. Dan moet je niet verbaasd zijn dat je uitkomt bij andere akelige regimes als dat in Azerbeidzjan. Lees verder

Frankrijk overweegt privévliegtuigen extra te belasten

De Franse minister van vervoer Clément Beaune overweegt privévliegtuigen extra te belasten, met dank aan voetbalster (multimiljonair) Kylian Mbappé van de Parijse club PSG, die in de lach schoot bij de vraag waarom PSG met een privévliegtuig naar een voetbalwedstrijd in Nantes ging. Het lijkt de Franse overheid ernst. Lees verder

Er zouden al zes ‘kantelpunten’ overschreden kunnen zijn

aardtemperatuur

De gemiddelde aardtemperatuur blijft maar stijgen (afb: WMO)

De huidige snelheid waarmee de aarde opwarmt (en waartegen de rijke landen weinig doen) zorgt ervoor dat zes belangrijke klimaat-kantelpunten dreigen te worden overschreden of misschien als zijn overschreden, stellen onderzoekers. Die hebben het dan over de ijskap op Groenland, de ijslaag op West-Antarctica, de golfstroom in het noorden van de Atlantische oceaan, de koraalriffen op de lagere breedtegraden, de permafrost in het noorden en het zeeijs in de Barentszzee. Lees verder

“De aarde voor iedereen” is te redden (?)

Aarde voor allenHet lijkt er op dat de Club van Rome de mensheid nog niet heeft afgeschreven. In een nieuwe publicatie (Earth for all) ziet de club nog mogelijkheden de mensheid van klimaatontwrichting te redden, maar dan moet we wel aan de slag, niet alleen met het terugdringen van de broeikasgassen, maar ook met een veel gelijkere verdeling van de vruchten van de aarde dan nu, met de opzet van een duurzame(re) landbouw, de versterking van de positie van de vrouwen en de overgang naar duurzame energie. Voorlopig is het rapport (nog?) niet in het Nederlands verschenen. Lees verder

Waar blijven de houtsnijdende klimaatmaatregelen? (opinie)

Autowegen

De auto is bepalend voor de infrastructuur (afb: arno s)

Hoewel we met de mond belijden dat de klimaat-ontwrichting een belangrijk en groot probleem is lijken we, dat wil zeggen de consumenten in de rijke landen die voor de klimaatverandering verantwoordelijk zijn, niet de harde conclusies te willen trekken die het temperen van die ontwrichting onvermijdelijk maken. Waar blijven de maatregelen die direct hout snijden? Die zijn er wel degelijk maar er wordt nauwelijks over gesproken.Ik rijd nog wel eens op de fiets door Nederlands. Dan moet ik constateren dat dit ideale fietsland (korte afstanden en vlak) vrijwel geheel beheerst wordt door de auto. Begin dit jaar waren er in in Nederland 8,9 miljoen auto’s. Daarvan rijdt het overgrote deel (>95%) nog steeds op fossiele brandstof. De energie die die auto’s gebruiken gaat voor meer dan 90% naar het verplaatsen van die voertuigen zelf. Dat geldt ook voor elektrische auto’s, die, waarom dan ook, als (deel)oplossing worden gezien voor het klimaatprobleem. Totale energieverspilling. Net zoals het doelloos rondrijden in onnutte voertuigen dat voor sport doorgaat.

1. Een belangrijke klimaatmaatregel zou het terugbrengen van het gewicht van de auto zijn, dé bron van die energieverspilling van auto’s. Om te beginnen zouden personenwagens niet zwaarder mogen zijn dan 1000 kg en dat plafond zou steeds verder moeten worden verlaagd. Dat levert een enorme winst op voor klimaat, milieu en grondstofbeschikbaarheid.
2. In Nederland is de infrastructuur geheel ingericht op de auto’s. Die neemt een belangrijk deel van de schaarse ruimte in dit dichtbevolkte land in. Nederland heeft een uiterst hoge wegdichtheid. Toch blijft de Nederlandse overheid mikken op nog meer asfalt. Dat zou zijn om filevorming te voorkomen, maar dat is natuurlijk grote onzin. Die files worden gevormd door voertuigen die voor het overgrote deel maar een persoon bevatten.
Op dat punt valt nog veel te winnen. Je zou rekeningrijden moeten invoeren, waarbij het aantal onbezette plaatsen worden belast of reiskostenvergoeding koppelen aan het aantal meereizigers die iemand meeneemt. Ik geef toe dat de uitvoering daarvan lastig is, maar meer asfalt heeft altijd maar voor zeer korte tijd de files verminderd. Bovendien nemen wegen schaarse ruimte in beslag. Geen mm2 asfalt meer in Nederland, sterker nog: er kan best wel wat weg weg. Schept meteen wat ruimte voor de miljoen huizen (met zonnepanelen en -collectoren) die in Nederland moeten worden gebouwd.
3. Dat de landbouw op de schop moet weten we al tientallen jaren, maar wat hebben we daar hier in Nederland aan gedaan? Nu het conflict tussen landbouwsector en de politiek na veertig jaar onbewegelijkheid uit de hand loopt wordt er net gedaan of de boeren moeten ophouden met boeren. Dat is natuurlijk nonsens. Voeding is onze enige basisbehoefte (de rest is secundair of nog trivialer). Boeren moeten anders gaan boeren. De vleesproductie is een geweldig klimaatbelasting, dus daar moeten we van af. Ook de zuivel is niet bepaald klimaatzuiver, niet in de laatste plaats door de noodzaak dan veevoer te moeten produceren. Onze voeding moet veel plantaardiger worden of misschien wel geheel. Daar valt een hoop te winnen voor klimaat, milieu en onze gezondheid.
4. Verpakkingsmateriaal is een gigantisch probleem. Dat komt met de schaalvergroting van de distributie van producten. Kwetsbare en moeilijk houdbare producten worden stevig ingepakt/verpakt en al dat materiaal wordt meestal maar een keer gebruikt en vervolgens weggegooid. Statiegeld is een goed systeem om die afvalberg te verminderen, maar de grootwinkelbedrijven hebben het statiegeld vrijwel geheel uit hun systeem verdreven. Hef statiegeld op alle verpakkingsmateriaal en maak de producent en detailhandel verantwoordelijk voor de (her)verwerking of het hergebruik daarvan.
5. Bedrijven moeten worden verplicht van elk product dat ze op de markt brengen een levenscyclusanalyse te laten maken voor de effecten op klimaat, milieu en grondstofvoorraden naast de normale beoordeling op deugdelijkheid en veiligheid. Die analyses zouden ook voor bestaande producten moeten worden gemaakt (met alle consequenties van dien). Er zullen regels moeten komen waaraan producten moeten voldoen om op de markt te mogen worden gebracht/gehandhaafd.
6. In de bouw is ook een hoop klimaat- en milieuwinst te behalen. Slopen van gebouwen wordt moeilijker gemaakt. Ook zal van nieuw te bouwen huizen en bedrijfsgebouwen vooraf een milieu- en klimaateffectrapport moeten worden gemaakt.
7. We zullen heel hard moeten nadenken over het systeem dat ons heeft gemaakt tot vernietigers van onze woonplaneet: het kapitalisme. Dat streeft naar winstmaximalisatie en het enige dat telt in dat systeem is of je er geld mee kan verdienen. Ooit heb ik op school geleerd dat economie de verdeling van de schaarste is, maar wat wij nu economie noemen is louter geldeconomie. Hoe zo’n nieuw systeem er uit zou moeten zien weet ik niet, maar op (eigen) winst beluste bedrijven zouden niet de aandrijvers van dat systeem moeten zijn. De verdeling van de schaarste moet leidend worden.
8. In feite zou van alle sectoren moeten worden nagegaan hoe schadelijk ze voor milieu en klimaat zijn. De luchtvaart is daarvan een kwalijke voorbeeld en die bedrijfstak zal drastisch moeten worden ingekrompen. Er zijn meer sectoren die over de schreef gaan zoals grondstofwinning en bouw (naast natuurlijk de landbouw). Dat vergt een grote schoonmaak.
9. Alle nieuwe gebouwen en woningen zouden moeten worden voorzien van zonnepanelen en -collectoren. Wellicht dat ook (organische) zonnecollectoren kunnen worden ‘ingebouwd’ in vensters. Zonneparken op kostbare grond zijn uit den boze. Uiteraard worden gebouwen goed geïsoleerd.
10. Er moet breed ingezet worden op consuminderen, niet in de laatste plaats op het gebied van energieverbruik. Hoeveel machines hebben we nodig om te leven? Het leven wordt een stuk actiever als we onze auto aan de kant zetten en ons per fiets verplaatsen (desnoods een elektrische) en ga nou niet beweren dat dat niet mogelijk is.

10. Een laatste maatregel (voor dit overzicht van ‘snelle’ maatregelen) is niet door afzonderlijke landen uit te voeren, maar moet wereldwijd worden aangepakt. Je zou bijna zeggen dat we daarvoor een wereldregering nodig hebben, maar zolang die er niet is moeten we die taak maar aan de VN toeschuiven. De wereld heeft, zoals we gemerkt hebben, grenzen. Een van die grenzen wordt gesteld door het natuurlijke herstelvermogen van de aarde. Die grens overschrijden we al jaren, vooral door toedoen van het bovenmatige consumptiegedrag in de rijke landen. Ook grondstofvoorraden zijn niet oneindig werd al in 1972 geconstateerd. Die grenzen geven onze (=de wereldbevolking) mogelijkheden aan (maar die hoeven we niet helemaal op te gebruiken). Het lijkt ook verstandig grenzen aan de wereldbevolking te stellen, want hoe meer volk hoe minder te verdelen.

Ik noem hier een aantal zaken die soms direct kunnen worden ingevoerd en andere die wat langere voorbereiding vergen, maar ons (=Nederland) een stuk op weg helpen op de dreigende klimaatontwrichting af te wenden. Ongetwijfeld zijn er nog meer te bedenken, maar mijns inziens zijn dit maatregelen die (relatief) snel hout snijden en uiteraard zal de fossiele industrie zo snel mogelijk moeten worden afgebouwd.

as

Kooldioxidegehalte atmosfeer in 2021 verder gestegen

Klimaat in 2021

Staat van het klimaat in 2021 allesbehalve verbeterd (afb: schermafdruk rapport AMS)

Er is een hoop gedoe over de klimaat-verandering, maar de maatregelen die tot nu toe zijn genomen hebben nog niet veel effect gehad. Volgens de Amerikaanse maatschappij voor meteorologie AMS is het kooldioxidegehalte in de atmosfeer gestegen naar 414,7 delen per  miljoen, tegen 412,4 dpm in 2020. Lees verder